Free shipping in the Netherlands & Belgium from €75*

Zelf passata maken: het beste recept voor verse tomaten passata

Passata in flessen

Wat is passata en waarom maak je het zelf?

Passata maken is zelf een dikke, gladde tomatensaus bereiden van rijpe tomaten door ze te koken, te zeven en op smaak te brengen, zonder velletjes en zaden. In de supermarkt vind je schappen vol flessen, maar de smaak van zelfgemaakte passata op basis van zongerijpte, verse tomaten is simpelweg onovertroffen, passata is sneller te gebruiken dan verse tomaten als basis voor saus, soep of pizza.

Voor thuiskoks, hobbytuiniers en tomatenfans is dit een heerlijke manier om kilo’s oogst te verwerken tot een pure, natuurlijke saus zonder onnodige toevoegingen of conserveermiddelen. In dit artikel ontdek je wat passata precies is, waarom zelf maken zo fijn is, welke ingrediënten en keukenspullen je nodig hebt, hoe je stap voor stap aan de slag gaat, hoe je passata bewaart en waar je het allemaal voor gebruikt in de keuken. Zo zet je jouw tomatenoverschot om in potten. Daar word je toch gewoon blij van.


Er gaat voor mij niets boven het moment dat het hele huis ruikt naar zachtjes pruttelende tomaten. Zelf passata maken is voor mij de manier om de pure, volle smaak van de zomer te vangen en mee te nemen naar de koudere maanden. Het heeft iets meditatiefs: prachtige, zongerijpte tomaten uit de tuin omtoveren tot een spiegelgladde, dieprode saus in de voorraadkast. Wanneer ik in de winter een pot opendraai voor een snelle pastasaus of pizza, proef ik meteen weer de zonnige zomerdagen. Puur, eerlijk en zoveel lekkerder dan uit de supermarkt!

De voordelen van zelf passata maken:

Geen onnodige toevoegingen: Puur natuur, zonder conserveringsmiddelen of overtollige suikers.

Geen afval van je oogst: Perfect om kilo's tomaten uit de moestuin in één keer te verwerken.

Smaakbom op voorraad: Een ideale basis voor elke pastasaus, soep, of als snelle pizzabodem.


Wat heb je om passata te maken nodig?

rijpe tomaten  (rijpe pruimtomaten zoals San Marzano of Roma zijn ideaal)

zout (en eventueel wat verse peper)

water

Opties voor extra smaak: een scheutje olijfolie, een paar takjes verse basilicum, knoflook, oregano of tijm, plus een klein lepeltje tomatenpuree voor extra body en veel smaak. Dat is een geconcentreerde bewerking van tomaten.

Een grote pan met deksel.

Een roerzeef (passe-vite), staafmixer, blender of een tomatenmolen.

Schone glazen potten of flessen met een goed sluitend deksel.

Stap voor stap: zo maak je verse tomaten passata van rijpe tomaten

Passata maken kost wat tijd, maar het resultaat is puur kookplezier en een huis dat gevuld is met een heerlijke tomatengeur. Je zult jezelf dankbaar zijn in de winter als je een flesje opendraait en tomaten op hun toppunt proeft. 

Stap 1: je tomaten voorbereiden en snijden

Was de tomaten grondig onder koud water. Snij eventuele beurse of slechte plekjes weg. Verwijder het kroontje. Snij de rest van de tomaten in grove stukken. Je hoeft het velletje of de zaden vooraf niet te verwijderen!

Stap 2: koken en vocht laten verdampen

Doe de gesneden tomaten in een grote pan en voeg een klein beetje water toe (ongeveer 50 ml) om aanbranden in het begin te voorkomen. Doe het deksel op de pan en zet de pan op hoog vuur. Breng het mengsel aan de kook en roer regelmatig door.

Zodra de tomaten beginnen te barsten, zet je het vuur lager en haal je het deksel van de pan. Laat de tomaten rustig koken. Het doel van deze stap is dat het overtollige vocht verdampt en de tomaten zacht worden tot een rijke puree. Deze stap duurt ongeveer 45 tot 60 minuten.

Stap 3: zeven voor een gladde textuur

Nu ga je het vruchtvlees scheiden van de schil en de zaadjes:

Met een roerzeef (aanbevolen): Schep de gekookte tomaten in de roerzeef en draai. De zeef houdt alle stugge velletjes en zaden tegen, terwijl de gladde massa eronder opgevangen wordt. Herhaal dit tot al het mengsel verwerkt is.

Met een staafmixer of blender: Heb je geen roerzeef? Pureer de massa dan heel glad met een staafmixer en giet het mengsel daarna door een fijne bolzeef.

Tip voor dikkere saus: Is de gezeefde passata nog iets te waterig? Zet de opgevangen saus dan nog heel even terug op laag vuur in de pan en laat het kort inkoken tot de gewenste dikte.

Stap 4: op smaak brengen

Breng de basissaus op smaak met een snufje zout en wat zwarte peper. Pas de hoeveelheid zout tijdens of na het inkoken aan naar jouw smaak. Breng eventueel op smaak met wat fijngesneden verse basilicum en een drupje olijfolie, en bestrooi op het laatst nog met een beetje peper voor extra pit. Houd je van een neutrale basissaus die je later voor elk gerecht kunt gebruiken? Voeg dan alleen zout toe.

Passata bewaren: zo blijft het maanden houdbaar

Nu je de verse passata klaar hebt, kun je deze direct verwerken in een heerlijke maaltijd of invriezen in de vriezer. Wil je de flessen of potten langere tijd buiten de koelkast bewaren? Dan is hygiëne cruciaal.

  1. Steriliseren: Zorg dat de glazen potten en deksels gesteriliseerd zijn. Laat ze bijvoorbeeld op een heet programma in de vaatwasser meedraaien of kook ze kort uit in heet water.

  2. Vullen: Giet de hete passata in de potten. Vul ze tot ongeveer 1 tcm ruimte onder de rand.

  3. Sluiten: Draai het deksel strak dicht. Hierdoor trekt de lucht vacüum.

  4. Wecken: wil je helemaal op safe spelen? Weck je flessen passata dan gedurende 30 minuten op 90°C. De tijd gaat in als je water zijn temperatuur bereikt heeft. Hete flessen = starten met heet water.

  5. Afkoelen: Laat de potten rustig op kamertemperatuur afkoelen. Zodra ze volledig afgekoeld zijn, kun je ze opslaan op een donkere, koele plek (zoals een voorraadkast of kelder). Geopende potten bewaar je uiteraard in de koelkast.


Waar gebruik je je zelfgemaakte passata voor?

Zelfgemaakte passata is ontzettend veelzijdig in de keuken en past in allerlei heerlijke gerechten:

Rijke pastasaus: Verwarm de passata in een pan met wat gebakken knoflook, ui en gehakte kruiden: zo heb je in een wip een snelle basis voor sauzen bij pasta, die je zo op tafel zet. Lekker met gehaktballetjes in passata!

Pizzabodem: Strijk een dun laagje passata uit over je pizzadeeg voor een traditionele Italiaanse pizza.

Lasagne: Ook tussen de lagen is passata een topper. Eenvoudig, vol tomatensmaak en heerlijk smeuïg.

Soepen en stoofschotels: Gebruik een paar lepels als smaakvolle basis voor tomatensoep of groentestoof.


VIdeo passata maken

Tom maakte een video over passata maken. In de video zie je hoe hij aan de slag gaat met een tomatenmolen. Zijn dochtertjes Ella en Sam helpen héél graag en zijn super fier op hun tomatensaus! Veel kijkplezier.

Veelgestelde vragen over passata maken:

1. Welke tomaten kan ik het beste gebruiken voor passata?

Ik gebruik het liefste vlezige tomatensoorten met weinig vocht en weinig pitten, zoals Roma-tomaten of San Marzano. Heb je een mix van rijpe kerstomaten of trostomaten uit de eigen tuin? Geen probleem! Zolang de tomaten maar goed rijp en vol van smaak zijn, kun je ze prima combineren.

2. Moet ik de tomaten eerst ontvellen en ontpitten?

Nee, gelukkig niet! Dat bespaart enorm veel werk. Ik snijd de tomaten simpelweg in grove stukken en kook ze met schil en al zacht. Als je daarna een roerzeef (passe-vite) gebruikt, blijven al de stugge velletjes en zaden vanzelf achter in de zeef en houd je een perfect gladde saus over.

3. Mijn passata is te waterig geworden, wat kan ik doen?

Geen paniek, dit overkomt mij ook wel eens als de tomaten erg sappig waren. Ik zet de gezeefde passata gewoon weer terug in de pan op een laag vuurtje. Laat de saus zonder deksel rustig inkoken totdat er genoeg vocht is verdampt en je de gewenste dikte hebt bereikt.

4. Kan ik ook een staafmixer of blender gebruiken in plaats van een roerzeef?

Dat kan, maar er is een belangrijk verschil. Een blender of staafmixer maalt ook de pitten en schillen helemaal fijn. Dit kan de passata een iets bitterdere smaak en een minder mooie, felle rode kleur geven. Gebruik je toch een staafmixer? Giet de saus daarna dan nog even door een hele fijne bolzeef.

5. Hoe lang blijft mijn zelfgemaakte passata houdbaar?

Als ik de hete passata in goed gesteriliseerde, schone glazen potten giet en de deksels direct strak aandraai (en even op hun kop zet om vacuum te trekken), blijft de passata op een koele en donkere plek makkelijk 6 tot 12 maanden goed. Eenmaal geopend bewaar ik een pot in de koelkast en gebruik ik 'm binnen een paar dagen.

6. Hoe steriliseer ik mijn weckpotten of glazen flessen het beste?

Ik laat mijn glazen potten en deksels vaak meedraaien op het heetste programma van de vaatwasser, of ik kook ze een paar minuten uit in een grote pan met kokend water. Zorg dat je de binnenkant na het steriliseren niet meer met je vingers of een vuile handdoek aanraakt.


7. Moet ik kruiden toevoegen tijdens het koken of pas later?

Ik kies er meestal voor om mijn basispassata heel neutraal te houden met alleen een snufje zout. Zo kan ik de saus later nog alle kanten op sturen (voor een Mexicaanse schotel, Italiaanse pizza of soep). Wil je toch al smaak toevoegen? Kook dan gerust een paar takjes verse basilicum, tijm, oregano of wat knoflook mee.


8. Is het nodig om citroenzuur of azijn toe te voegen voor de houdbaarheid?

Tomaten bevatten van nature al behoorlijk wat zuren, wat helpt bij het bewaren. Maak je hele grote hoeveelheden die je buiten de koelkast wilt bewaren en twijfel je over de zuurgraad? Dan kun je voor de zekerheid een klein drupje citroensap toevoegen. In de praktijk is grondig steriliseren en heet afvullen voor mij tot nu toe altijd voldoende geweest.


9. Kan ik zelfgemaakte passata ook invriezen?

Ja, dat is een fantastisch alternatief als je geen zin hebt om potten te steriliseren! Ik laat de passata dan eerst volledig afkoelen op het aanrecht. Daarna giet ik de saus in diepvriesbakjes of -zakjes. Vergeet niet om 1 à 2 centimeter ruimte aan de bovenkant vrij te laten, want vloeistof zet uit als het bevriest.


10. Wat is nu precies het verschil tussen passata, tomatenpuree en tomatensaus?

Passata is rauwe of kort gekookte, gezeefde tomaat (puur en vrij vloeibaar/glad).

Tomatenpuree is extreem ver ingekookte tomatenmassa, waardoor het een hele dikke, geconcentreerde pasta wordt.

Tomatensaus is een al kant-en-klaar gekruide saus (vaak met ui, knoflook en olie) die direct over de pasta kan. Passata is dus de perfecte bouwsteen om zelf tomatensaus te maken!

Anderen lazen ook:

About the blogger

My name is Tom and I am co-owner of Plukkers.com. I am the father of two beautiful daughters and I have a wonderful wife. When I turned a bare spot in the lawn into a herb garden in 2014, I got a very special feeling inside. I immediately felt that it was not a whim but the start of an irresistible and fiery passion. I wanted to know everything and also wrote down what I learned on my website Moestuinweetjes, which is now called Plukkers.com. I also want to inspire other people to grow their own food. At my house in Wielsbeke is my dream garden with a greenhouse, vegetable garden and a hobby vineyard with 333 vines. In addition to wine, I also make delicious beer at home to occasionally celebrate life in moderation. I toast with you to an exciting, richly filled life under the motto: "Make it yourself!"

Leave a comment